Nora jo desgaitasun ziurtagiria jasotzeko?

Desgaitasun ziurtagiria dokumentu administratiboa da. Desgaitasun mota eta maila zehazten ditu. Dokumentu hau ezinbestekoa da laguntzak sozialak, subentzioak edo hainbat zerbitzu jasotzeko. Era berean, babestutako enplegurako ere ziurtagiri hau beharko duzu derrigorrez.

Ziurtagiria urte osoan zehar eskatu daiteke.

Lehenengo eta behin, desgaitasuna aitortzeko eta baloratzeko eskaera egin behar duzu.

Non egiten da eskaera?

Zure udalerriko oinarrizko zentroan eskatu beharko duzu. Hau, normalean, udaletxean bertan egoten da. Hala ere, helbideak hemen kontsultatu ahal dituzu, kasu batzuetan beste eraikin batean dagoelako edo zenbait udalerri mankomunidadeetan antolatuta daudelako:

EAE          
NAFARROA

Ekintza sozialeko sailaren bulegoen helbideak hemen dauzkazu, edozein informazio edo kudeaketa behar izanez gero:

• Araban:
– Ebaluazio Eta Orientazio zentroan: Manuel Iradier 27 behea, Gasteiz
– Informazio eta Zerbitzu Sozialen bulegoan: Diputazio kalea 13, Gasteiz

• Bizkaian:
– Desgaitasuna Ebaluatzeko Atalean: Uribirtarte 15, Bilbo
– Ebaluazio eta Orientazio Zerbitzuaren erregistroetan: Ugasko 3-bis, Bilbo.
– Gizarte Ekintza Sailaren beste erregistroetan:
Lersundi 14, Bilbo
Diputazio kalea 7, Bilbo
– Postaz ere bidali daiteke eskaera Ebaluazio eta Orientazio Zerbitzura: Ugasko 5-bis, 1. solairua – 48014 Bilbo

• Gipuzkoan:
– Politika Sozialeko Sailean: Zarategi Pasealekua 99, Donostia
Gipuzkoan eskaera presentziala izan behar da

• Nafarroan:
– Pertsonen Autonomiarako Nafarroako Agentzia: Gonzalez Tablas kalea 7, Iruñea
– Nafarroan internet bitartez ere egin daiteke eskaera: helbidea hemen.
Gogoratu internet bidezko tramiteak egiteko, ziurtagiri digitala edo NAN elektronikoa behar duzula

Ze dokumentazio behar duzu?

• Eskaeraren inprimakia
• NANaren fotokopia (eta familia liburua)
• Desgaitasunaren berri ematen duten txosten medikuak

Zelan egiten da balorazioa?

Eskaera jasotzen dutenean, desgaitasun maila baloratu behar dute. Ze zentrora eta noiz joan behar zaren jakinaraziko dizute.

Profesional talde bat arduratuko da ebaluazioaz. Batzuetan nahikoa izango da zuk aurkeztu dituzun txosten medikoekin, baina normalean azterketa eta froga gehigarriak egin edo agindu ohi dituzte.

Gero, ebazpen bat aterako dute, bertan diagnostikoa eta desgaitasunaren mota eta maila agertuko da eta, honekin batera baremoetan ematen duten puntuazioa. Baremo eta puntuazio hauek beste pertsona baten laguntza behar ote dugun edo garraio publikoa erabiltzeko zailtasunik ote daukagun finkatzeko balio dute. Ebazpen hau etxera bidaliko dizute.

Eta ados ez bazaude?

Ez bazaude ados bertan azaldu dutenarekin, foru aldundiko ekintza sozialeko sailean erreklamatu ahal duzu. 30 eguneko epea daukazu honetarako. Erreklamazioa jaso ostean, baiezkoa edo ezezkoa emango dizute. Honekin ere ez bazaude ados epaitegira jo dezakezu.

Desgaitasun maila berrikusi ahal da?

Bai, baldin eta…
– Urte bi pasatu badira balorazioa egin zutenetik
– Zure egoera aldatu bada eta horren berri ematen duen txosten medikua badaukazu

Foru aldundiek ere, euren kabuz, desgaitasun maila berrikusteko eskatu lezakete.

Zeintzuk eskubide izango dituzu desgaitasun ziurtagiria behin jasota?

Hainbat onura izan ditzakezu (desgaitasun mota eta mailaren arabera). Hauek ez daude arau bakar batean bilduta, bazik eta hainbat legetan zehar barreiaturik, baina onura hauetako batzuk hemen bildu ditugu:

• Onura fiskalak (kenketak PFEZn, matrikulazio zerga ordaindu behar ez izatea, BEZaren jaitsiera automobilen bat erosten baduzu…)

• Pentsio eta prestazio ekonomikoak (ez kontributiboak, seme-alabengatiko prestazioak, ongizate sozialaren funtsako pentsioak…)

• Aniztasun funtzionalduna  0-6 urteen arteko umea balitz, beraren zaintzarako laguntza ekonomikoa.

• Laguntza tresna eta produktuak erosteko diru laguntzak (betaurrekoak, audifonoak, ordenagailuak, etxeko erreformak, komunerako euskarriak…).

• Aparkaleku txartelak

• Beherapenak edo txartel bereziak garraioan

• Unibertsitateetan matrikula ez ordaintzea edota fakultatean plaza izatea, eskatzen den gutxieneko nota gainditua ez izan arren.