Alarguntza pentsioa

Langile bat hiltzen denean, bere bikotekideak jasotzen duen prestazioa da. Hala ere, hainbat baldintza bete behar dituzte pertsona biek.

Zendu den langilearen kasuan

– Gizarte Segurantzan alta emanda egon izanaz gain, gutxieneko kotizazioa da beharrezkoa: 500 egun jarraian kotizatu behar izan du, hil baino bost urte lehenagoko epean.

– Gizarte Segurantzan alta emanda bazegoen, baina kotizatzeko premiarik gabe, aipatutako kotizazio baldintza bete behar da, berdin-berdin; hala ere, 500 egun horiek kotizatzeko premia amaitu baino lehenagoko bost urteetan zehar izan behar dira.

– Betebehar hauek gaixotasun edo istripu arrunten kasuetarako dira. Heriotza lan istripu edo gaixotasun laboralaren ondorioz suertatu bada, ez da beharrezkoa.

– Heriotza gertatzen denean ez bada Gizarte Segurantzan alta emanda egon, gutxienez 15 urte kotizatuak izan behar ditu.

– Langilea ezintasun iraunkorragatiko pentsioa edo pentsio kontributiboa jasotzen egon bada edo, eskatu ez arren, pentsio kontributiboa jasotzeko eskubidea bazeukan, alarguntza pentsioa eskatu lezake bikotekideak. Era berean, ezintasun iraunkor osoagatik pentsioaren ordez, kalte ordaina aukeratu zutenen kasuetan ere bai.

Alarguntza pentsioaren eskatzailearen kasuan

– Zure bikotekidea gaixotasun arruntagatik hil bada, eta gaixotasuna ezkondu baino lehenago baldin bazeukan, gutxienez urtebete ezkondurik egon behar izan zarete edo bi urtez egitatezko bikote moduan erregistraturik. Baldintza hau ez baduzu betetzen (gure bikotekidea gaixorik dagoenean gutxien pentsatzen duguna hauxe baita), seme-alabak badauzkazue nahikoa froga izango da.

Ez baduzu baldintza hau betetzen “aldi baterako alarguntza prestazioa” eskatu zenezake. Honek bi urteko iraupena baino ez dauka.

Bikotekidearengandik legez banandurik bazaude eta pentsio konpentsagarria jasotzen baduzu, alarguntza pentsioa eskatu zenezake.

Pentsio konpentsagarririk ez baduzu jasotzen, hala ere jaso zenezake 65 urte baino gehiago badituzu, ez badaukazu bestelako pentsio publiko bat jasotzeko eskubiderik eta ezkontzak gutxienez 15 urte iraun bazituen.

Genero bortizkeriaren biktima izan bazara eta zure bikotekidearengandik banatu bazara ere eskatu zenezake.

Izatezko bikoteen kasuan, alarguntza pentsiorako eskubidea badago ere, egoera ez da ezkonduta egonez gero bezain erraza. Baldintza gehiago bete behar dira:

Urte bi lehenago, gutxienez, izatezko bikoteen erregistroan izena emanda egon.
Aurreko bost urteetan zehar, gutxienez, zuen arteko elkarbizitza iraunkorra egiaztatu behar da.
Zure diru sarrerak ere baldintzatuta daude.

-Heriotza aurreko urtebetean zure diru sarrerak eta zure bikotekidearenak gehituta, zuk irabazitakoa ezin da horren %50 baino gehiago izan. Hau da, zuen diru sarreren osotasunaren %50 baino gutxiago irabazi behar izan duzu zuk. Seme-alabarik badauzkazue eta hauek umerzurtza pentsio eskubidea badaukate, ehuneko hau %25era jaisten da. Hau da, bion diru sarreren laurden bat baino ezin da izan zuk irabazitakoa.

Zure diru sarrerak ezin dira lanbidearteko gutxieneko soldataren 1,5 baino handiagoak izan. Pentsioa eskatzen duzun momentuan eta jasoko duzun denbora osoan. Muga hau 0,5ean handituko da umerzurtza pentsioa jasotzeko eskubidea daukan eta zurekin bizi den seme-alaba bakoitzeko

– Bikotea izan arren, ez bazaudete inon inskribaturik, alarguntza pentsioa jasotzea guztiz zailtzen da. Hala ere, harremana nahikoa frogaturik badago (erroldaren bitartez, udalaren adierazpen baten bitartez, lekukoak eta abar), aldeko sententzia bat baino gehiago izan dira

Zenbat kobratzen da?

Pentsioa hilabetero kobratzen da, 14 pagetan (aparteko paga bana ekainean eta azaroan). Hala ere, lan istripuagatik izan bada, 12 paga baino ez dira izango (aparteko pagak prorrateaturik jasoko dituzu).

Gutxieneko batzuk bermatuta daude. Hauek dira 2020. urteari dagozkionak:

Familia ardurak badauzkazu: 790,70€ hilean / 11.069,80€ urtean
Gutxienez %65eko desgaitasuna badaukazu: 683,50€ hilean / 9.569€ urtean
65 urtetik gorakoa bazara: 683,50€ hilean / 9.569€ urtean
60 eta 64 urte bitarte badaukazu: 639,50€ hilean / 8.953€ urtean
60 urtetik beherakoa bazara: 517,80€ hilean / 7.249,20€ urtean

Alarguntza pentsioaren zenbatekoa oinarri arautzailearen %60 da, oro har (28/2018 Errege Dekretuak %56tik %60ra igo zuen). Baina ondoko baldintza hauek betez gero, %70era hel liteke:

Familia ardurak badauzkazu (zurekin bizi diren 26 urtetik beherako seme-alabak edo desgaitasunak dituzten nagusiak). Familiaren diru sarrerak guztira zati familiakide kopua ezin da lanbidearteko gutxieneko soldataren %75 baino gehiago izan (aparteko bi pagen proportzioa kontuan hartu gabe): 712,50 euro hilean, 2020. urterako.

Alarguntza pentsioa zure diru sarrera nagusia izatea. Horrela dela ulertuko da diru sarrera guztien %50 baino gehiago bada.

– Kontzeptu guztiengatik jasotzen duzun dirua ez izatea, 2019rako, 18.539,40 euro baino gehiago urtean (pentsio kontributiboen gutxiengoen osagarrien kopurua + alarguntza pentsioaren kopurua –familia ardurekin-). Formula hau muga kalkulatzeko erabiltzen dute, baina inportanteena da muga hori ez gainditzea: alarguntza pentsioagatik jasotzen duzuna eta bestelako diru sarrerak ezin dira izan 18.539,40 euro (2019an) baino altuagoak izan. (Zenbateko hauek ez daude oraindik Gizarte Segurantzan 2020 urtera eguneratuta).

Hiru baldintza hauek aldi berean bete behar dituzu zure pentsioa %70ra heldu ahal izateko. Baten bat aldatuko balitz, hurrengo hilabetetik aurrera pentsioa %60ra jaitsiko litzateke.

Zure bikotekidea lan istripuz edo gaixotasunez zendu bada, 6 hilabeteko oinarri erregulatzailearen besteko kalte ordaina jasoko duzu.

Alarguntza pentsioaren oinarri erregulatzailea kalkulatzea oso zaila da. Onena da Gizarte Segurantzaren Institutura joatea bertan kalkula diezazuten. Aldez aurretiko zita eskatu beharko duzu.

Zita aldez aurretik eskatzeko telefonoa 901 10 65 70 da. KONTUZ! tarifa berezia ordaindu behar da, 901 telefono guztiekin bezala. Ez baduzu tarifa hori ordaindu nahi, internetez ere egin zenezake, honako HELBIDE HONETAN.

Edozelan, hemen dauzkazu, INSSeko bulegoen helbideak:

ARABA
BIZKAIA
GIPUZKOA
NAFARROA

INSSen informazio telefonoa: 900 16 65 65
Trankil, telefono hau, 900 hasieradun guztiak bezala, doakoa da