Zurztasun pentsioa 2026an
Azken eguneraketa: 2026/01/23
— Gizarte Segurantzaren Lege Orokorra, II. Tituluko XIV. Kapitulua (Heriotza eta biziraupena)
— 16/2025 Lege-dekretua, zaurgarritasun sozialeko egoerei aurre egiteko zenbait neurri luzatzen dituena eta zerga zein Gizarte Segurantzako gaietan premiazko neurriak hartzen dituena (III. Kapitulua)
— 3/2019 Legea, genero indarkeria eta emakumeen kontrako bestelako indarkerien biktima diren seme-alaben zurztasun egoera hobetzen duena
— 2/2022 Lege Organikoa, genero indarkeriagatiko umezurtzen babesa hobetzen duena
Hilabetero egiten ditugun kotizazioen artean heriotza eta biziraupen kontzeptua ere sartzen da. Kotizazio hauek hainbat prestaziotarako eskubidea ematen dute, langilearen balizko heriotzak beste pertsona batzuei ekar diezaiekeen kalte ekonomikoa konpentsatzeko helburua dutenak. Zurztasun pentsioa prestazio hauetako bat da, alarguntza pentsioa eta senideen aldeko pentsioa diren bezala.
Zurztasun pentsioa zendutako langilearen seme-alabek jaso dezaketen prestazioa da. Honetarako, hala ere, hainbat baldintza bete behar dira, bai jasotzailearen aldetik, bai eta zendutako langilearen aldetik ere
Zendutako langilearen gutxieneko kotizazioak
Lehenengo eta behin, ikusi behar da langilea alta egoeran (edo alta pareko egoeran) ote zegoen heriotzaren momentuan:
— Alta egoeran egonez gero, 2008. urtetik ez da gutxieneko kotizaziorik eskatzen. Hortaz, edozein kasutan, zurztasun pentsioa eska liteke.
— Alta egoeran egon ezean, zendutako pertsonak, gutxienez, 15 urte kotizatu behar izan ditu bere bizi laboral osoan.
Era berean, ez da gutxieneko kotizaziorik eskatuko, baldin eta heriotza lan istripu edo gaixotasunagatik izan bada, ezta zendutako pertsona pentsio kontributiboa (erretiroagatik edo ezintasun iraunkorragatik) jasotzen bazegoen ere.
Nork jaso dezake zurztasun pentsioa?
Zendutako gurasoaren seme-alabek jaso dezakete, euren filiazioa edozein dela ere. Esan nahi baita, seme-alabak naturalak ala adoptiboak izan, ez dago alderik, normala denez. Hala ere, seme-alabak ezkontidearenak badira, zenbait baldintza bete behar dira.
Hau da, bikotekidearen seme-alabek ere zurztasun pentsioa jasotzeko eskubidea izan dezakete, baldin eta…
– ezkontza heriotza gertatu baino urte bi lehenago izan bazen,
– seme-alabak zendutako pertsonarekin batera eta zendutako pertsonaren kontura bizi baziren
– ez badaukate Gizarte Segurantzaren beste ezein pentsio jasotzeko eskubiderik
– beste ezein senidek ez badie mantenu-pentsiorik ematen
⇒ Edozein kasutan, zurztasun pentsioa jaso ahal izateko, 21 urtetik beherakoa izan behar da. Hau da, ama edo aita hiltzen den momentuan ezin izan dute oraindik 21 urte bete. Hauxe da betebeharreko baldintza orokorra. Hala ere, salbuespenak badira:
• Lan egiteko gaitasuna murriztuta badaukate ezintasun iraunkor absolutu edo ezintasun handiaren portzentajean, zurztasun pentsioa jasoko dezakete, nahiz eta 21 urtetik gorakoak izan.
• Zurztasun pentsioa 25 urte bete arte jaso ahal izango da, baldin eta seme-alabek…
– lanik egiten ez badute
– lan egiten badute, baina soldata ez bada lanbidearteko gutxienekora heltzen
– ikasten ari badira, nahiz eta 25 urte bete, pentsioa hurrengo kurtsoa hasi arte luzatuko da
Zenbat jasotzen da?
Zurztasun pentsioaren zenbatekoa oinarri arautzailearen %20 da, oro har. Zenbateko hau alarguntza pentsioaren ehunekoarekin (%52) osatzen da erabateko zurztasun kasuetan.
2026. urtean zurztasun pentsioak, gainontzeko pentsio kontributibo guztiak bezala, %2,7 igo dira, hau da, KPI beste.
Heriotza lan istripu edo gaixotasunagatik izan bada, kalte-ordain txiki bat ere jasoko da: hilabete bateko oinarri arautzaile osoaren bestekoa. Ordainketa bakarreko kalte-ordaina da.
⇒ Zurztasun pentsioa 14 ordainsaritan jasotzen da: ordainsari bat hilabete bakoitzeko eta aparteko ordainsari bi, bat ekainean eta beste bat azaroan. Hala ere, heriotza lan istripu edo gaixotasunagatik izan bada, 12 ordainsaritan jasoko litzateke, aparteko ordainsari biak hainbanaturik (“prorrateaturik“).
Erabateko zurztasuna
Guraso biak hil direnean (edo guraso bakarreko familietan guraso hori hil denean), erabateko zurztasunaz ari gara.
Honelakoetan, alargunik ez dagoenean edo alarguntza pentsiorik esleitu ez denean, honi dagokion ehunekoa (%52) zurztasun pentsioari gehitu ahal zaio. Guztira, oinarri arautzailearen %72 izango litzateke, hortaz.
Era berean, bigarren gurasoa hiltzen denean alarguntza pentsioa jasotzen ari bazen, zurztasun pentsioa handituko da, zendu berri den gurasoak jasotzen zuen alarguntza pentsioaren ehunekoan. Alarguntza pentsioaren inguruko artikuluan azaldu bezala, pentsio honen zenbatekoa, batzuetan, %60ra edo %70era hel daiteke.
Seme-alaba batek baino gehiagok zurztasun pentsioa jasotzeko eskubidea baleuka, alarguntza pentsioagatik egokituko litzatekeen zenbatekoa denen artean banatuko da.
Gurasoetako baten heriotza lan gaixotasun edo lan istripuagatik balitz, lehen aipatu dugun kalte-ordain txikiari alargunari legokiokeen kalte-ordaina gehituko litzaioke: 6 hilabeteko oinarri arautzailea, alegia. Hau da, kasu honetan ere alargunari legokiokeena umezurtzari esleitzen zaio, beti ere erabateko zurztasun kasuetan. Jasotzaile bat baino gehiago balego, sei hilabeteko kalte-ordain hau euren artean banatuko litzateke, hurrengo atalean ikusiko dugunez.
⇒ Genero indarkeria kasuetan, amaren bikotekidea sententzia irmoz kondenatua bada, alarguntza pentsioa jasotzeko eskubidea galtzen du. Kasu honetan, Gizarte Segurantzaren begietara seme-alabak erabateko umezurtzak izatera pasatzen dira eta, hortaz euren zurztasun pentsioa, ikusi dugunez, alarguntza portzentajearekin igoko da.
Igoera honen eragin ekonomikoak atzeraeraginez aplikatuko dira, zurztasun pentsioa aitortu zen momentutik eta, hortaz, balizko atzerakinak ere kobratu beharko dira.
Onuradun bat baino gehiago badaude
Onuradun bat baino gehiago dagoen kasuetan mugapen bat dago: heriotza eta biziraupen pentsio guztiek ezin dute oinarri arautzailearen %100 gainditu. Izan kontuan heriotza eta biziraupen pentsio guztien inguruan ari garela hitz egiten. Hau da, alarguntza pentsioak ere barne sartzen direla. Beraz, zelanbait azaltzeko, langile baten heriotzagatik jasotzen diren pentsio guztien artean -alarguntza eta zurztasunagatik- ezingo litzateke oinarri arautzailetik gora jaso. Hori bai, edozein kasutan, legez ezarrita dauden gutxienekoak bermatuko lirateke.
Salbuespena: Alarguntza pentsioaz gain, zurztasun pentsio bat baino gehiago badira, oinarri arautzailearen %100a gainditu ahal izango da alarguntza pentsioari %52 baino gehiago dagokionean (%60 edo %70). Gogoratu kasu hauek errenta mailak, adinak, familia ardurek eta halakoek baldintzatzen dituztela. Hau da, egoera bereziki zaurgarrian dauden alargunek jasotzen dituztela portzentaje altuagoak. Beraz, portzentaje gehigarri hori ez litzateke galduko, nahiz eta, edozelan, umezurtz guztien artean banatu daitekeen gehienekoa %48 izango den.
Adibidez, demagun, alargun bat eta umezurtz bi daudela. Alargunari dagokion pentsioa %70 da kasu honetan. Umezurtz bakoitzak %20 jasoko luke berdin-berdin, nahiz eta, orotara, oinarri arautzailearen %110 izan hiru pentsioen artean.
Kalte-ordainak: jadanik azaldu dugunez, heriotza lan istripu edo gaixotasunagatik izan bada, umezurtz bakoitzari kalte-ordaina egokituko zaio. Kalte-ordain honen zenbatekoa hilabeteko oinarri arautzailearen bestekoa da. Erabateko zurztasun kasuetan, gainera, alargunari legokiokeen kalte-ordaina (lehen esan dugunez, sei hilabeteko oinarri arautzailearen bestekoa litzatekeena) umezurtzei esleituko litzaieke. Hala ere, azken kalte-ordain honen kasuan, pentsioa jasotzeko eskubidea daukaten seme-alaba guztien artean banatu beharko litzateke.
Adibidez, zurtz bi baleude, bakoitzak lau hilabeteko kalte-ordaina jasoko luke: bakoitzari dagokion hilabetea eta beste hiru hilabete gehiago (sei hilabeteko kalte-ordaina pertsona biren artean banatuta).
Gutxienekoak (2026. urterako)
Ikusten duzuenez, erabateko zurztasun kasuetan zenbateko handiagoa jasotzen da. Zelan kalkulatzen da hori? Bada, zurztasun pentsioari (286,50€) gutxieneko alarguntza pentsioaren zenbateko txikiena gehitzen zaio (709,40€).
Honela, onuradun bakarra denean, gutxieneko pentsio bien batuketa osorik jasotzen du (286,50€+709,40€=995,90€); hala ere, onuradun bat baino gehiago badira, gehitu den alarguntza pentsioaren zenbatekoa euren artean banatu behar da. Hortaz, seme-alaba bi balira, esaterako, 641,20€ egokituko litzaioke bakoitzari:
Gutxieneko alarguntza pentsioa = 709,40€. Hau umezurtz biren artean = 354,70€
Umezurtz bakoitzari berez dagokion gutxieneko pentsioa = 286,50€
354,70€ + 286,50€ = 641,20€ hilean, guztira
Gogoratu hemen gutxieneko zenbatekoez ari garela. Hau da, Estatuak bermatzen duen gutxienekoa. Hala ere, zurztasun pentsioa, alarguntza pentsioa bezala, zendu den langilearen oinarri arautzailearen araberakoa izango da beti. Hortaz, pertsona horren soldataren eta kotizazio oinarrien arabera kalkulatu eta ezarriko da eta, gehienetan, gutxieneko hauek baino altuagoa izango da.
Bateragarritasunak eta bateraezintasunak
• Zurztasun pentsioa jasotzen den bitartean lan egin daiteke, baldin eta…
– Zurztasun pentsioa jasotzen duen pertsona 21 urtetik beherakoa bada edo lan gaitasuna murriztuta badauka (ezintasun iraunkor absolutuaren edo ezintasun handiaren portzentajean). Kasu honetan ez du ardura zenbat diru jasotzen den lanagatik.
– Gainontzeko kasuetan (21 urtetik gorakoa bada edo lan gaitasuna murrizturik ez badauka), lan egin hala izango du, baina diru-sarrerak lanbidearteko gutxieneko soldata baino gutxiago badira.
• Baina, jakina, pertsona horrek erabateko ezintasun iraunkorra edo ezintasun handia aitorturik badauka, oso posible da arrazoi horrengatik ezintasun pentsioa jasotzea. Kasu honetan aukeratu beharko luke: edo ezintasun pentsioa edo zurztasun pentsioa, baina ezin ditu pentsio publiko biak batera jaso.
• Genero indarkeriaren biktima diren seme-alaben kasuan. Familia batek adoptatzen baditu, zurztasun pentsioa jasotzen jarraitu ahal izango dute, baita erabateko zurztasunari dagokion gehikuntzarekin ere, baldin eta…
– Elkarbizitza unitate osoaren diru-sarrerak batu, senide kopuruaz zatitu eta emaitza ez bada lanbidearteko gutxieneko soldataren %75 baino altuagoa, aparteko pagak kontuan hartu gabe. Hau da, pertsona bakoitzeko ezin da izan urtean 10.656€ baino gehiago (kalkulua egiteko 1.184 euroko gutxieneko soldata erabili dugu).
Nora jo behar da?
Gizarte Segurantzaren Institutura jo behar da. Bulegoetan aurrez aurre edo egoitza elektronikoaren bitartez eska daiteke.
Beharrezko dokumentazioa, besteak beste:
– Eskaera orria
– Eskatzailearen nortasun agiria
– Familia liburua
– Zendu den gurasoaren heriotza-agiria
– Erabateko zurztasuna eskatzen bada, beste gurasoaren heriotza-agiria
Dokumentazioaren inguruko detaile guztiak Gizarte Segurantzaren ORRIALDE HONETAN dauzkazue.
ONLINE
Egoitza elektronikoan egiaztagiriarekin:
Egoitza elektronikotik egiteko (https://sede.seg-social.gob.es), “herritarren” atalera sartu eta “pentsioetara” joan behar gara. Bertan “heriotza eta biziraupena” aukeratu behar dugu. Hemen utziko dizkizuegu sarrera zuzenak, errazago hel zaitezten:
– Heriotza eta biziraupena
– Heriotza eta biziraupena (ordezkari moduan)
Gogoratu egoitza elektronikoan izapideak egin ahal izateko, identifikatu behar dela. Honetarako NAN elektronikoa, ziurtagiri digitala edo cl@ve sistema beharko duzue. Cl@ve sistemaz gehiago jakin nahi baduzue, bota begiradatxo bat hurrengo artikuluari:
Egiaztagiririk gabe:
Gizarte Segurantzak hainbat izapide egiaztagirik gabe egiteko aukera ematen du. Egiaztagiri digitalik ez dugu beharko, baina izapidea egiten dugun bitartean geure burua identifikatu beharko dugu. Gure NANaren argazki edo irudi bat eta momentuan egindako selfie bat atxikiturik egingo genuke hau.
Aukera honen inguruko informazio guztia Gizarte Segurantzaren aldizkariko ARTIKULU HONETAN kontsulta dezakezu edota azalpen bideo hau ikusi:
Egiaztagiririk gabeko plataforma honetara sartzeko https://tramites.seg-social.es/ helbidera jo behar duzu. Bertan honako hau aukeratu beharko duzu: “pensiones nacionales” eta “solicitud”. Azalduko zaizkizun aukeren artean “prestación por viudedad, orfandad y/o favor familiar” hautatu behar da.
Honako ORRIALDE HAU zabalduko zaizu. Ikusiko duzunez, bertatik eskaera orria jaitsi eta bidali ahal izango duzu, beharrezko beste dokumentazio guztiarekin batera.
AURREZ AURRE
Esan bezala, Gizarte Segurantzaren Institutura jo beharra dago. Bulegoen helbideak eta telefonoak ORRIALDE HONETAKO formularioan bilatu ahal dituzu.
Gogoratu aldez aurretiko hitzordua eskatu behar dela derrigor. Hau telefonoz egin zenezake edo online.
• Hitzordua telefonoz eskatzeko:
91 541 25 30 / 901 10 65 70
Zerbitzu automatizatua da. Hau da, makina batek hartuko dizu eta jarraibideak ematen joango da. Edozein ordutan deitu ahal duzu.
• Hitzordua online eskatzeko, jo ORRIALDE HONETARA.
Informazio telefonoak: 91 542 11 76 / 901 16 65 65
Pentsioen eta prestazioen inguruko informazioa emateaz gain, egoitza elektronikoa erabiltzeko arazorik edo zalantzarik izanez gero ere deitu ahal duzu telefono hauetara. Ordutegia: astelehenetik ostiralera, goizeko 9:00etatik arratsaldeko 20:00etara
